Δασμοί Τραμπ: η επίδραση στο εμπόριο, έναν χρόνο μετά

Τον Ιούλιο του 2025 οι ΗΠΑ και η ΕΕ συμφώνησαν σε δασμούς 15% για το σύνολο των ευρωπαϊκών εξαγωγών προς την αμερικανική αγορά. Σχεδόν έναν χρόνο αργότερα, η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε νέο γύρο δασμών. Αυτή τη φορά, ο συντελεστής για την ΕΕ διαμορφώνεται στο 10%.

Οι συντελεστές εξειδικεύονται και αναθεωρούνται διαρκώς. Η επίδρασή τους, όμως, στο εμπόριο Ελλάδας–ΗΠΑ και ΕΕ–ΗΠΑ είναι ήδη ορατή, και εντείνεται τους τελευταίους μήνες.

Η Ελληνική εικόνα

Από την τελική έγκριση της συμφωνίας τον Αύγουστο του 2025, ο κυλιόμενος εξάμηνος μέσος όρος των ελληνικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ υποχώρησε κατά 35% σε όγκο — με την αξία, ωστόσο, να παραμένει αμετάβλητη. Με άλλα λόγια, η Ελλάδα στέλνει σημαντικά λιγότερους τόνους στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, αλλά εισπράττει για αυτούς περίπου τα ίδια χρήματα: η μέση αξία ανά τόνο έχει αυξηθεί αισθητά.

Στην αντίθετη κατεύθυνση, όπου δεν επιβλήθηκαν πρόσθετοι δασμοί, η κίνηση ήταν εξίσου έντονη. Οι ελληνικές εισαγωγές από τις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 79% σε τόνους και κατά 62% σε ευρώ.

Το αποτέλεσμα φαίνεται στο ισοζύγιο. Επί σειρά ετών θετικό για την Ελλάδα, το 2026 γύρισε σε αρνητικό σχεδόν κάθε μήνα: η χώρα αγοράζει πλέον από τις ΗΠΑ περισσότερα από όσα πουλάει.

Η εικόνα στην ΕΕ

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο η αντίδραση ήταν εξίσου άμεση, αλλά διαφορετική στη σύνθεσή της. Ο κυλιόμενος εξάμηνος μέσος όρος των εξαγωγών της ΕΕ προς τις ΗΠΑ μειώθηκε κατά 17,6% σε όγκο και κατά 16,4% σε αξία — δηλαδή, σε αντίθεση με την Ελλάδα, η Ευρώπη έχασε όγκο και έσοδα σχεδόν στον ίδιο βαθμό. Οι εισαγωγές από τις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 13,2% σε τόνους, με την αξία τους να παραμένει στα ίδια επίπεδα.

Το εμπορικό ισοζύγιο ΕΕ–ΗΠΑ παραμένει θετικό για την Ευρώπη, αλλά συρρικνώθηκε δραστικά από €17,5 δισ. σε €10 δισ. μέσα σε εννέα μόλις μήνες. Αυτό δείχνει πως η εμπορική σχέση ΕΕ και ΗΠΑ αναδιαμορφώνεται ριζικά τον τελευταίο χρόνο.

Οι κλάδοι που επλήγησαν περισσότερο

Το μεγαλύτερο πλήγμα δέχθηκαν τα χημικά προϊόντα, με τις εξαγωγές τους να υποχωρούν κατά 37,6% σε αξία — από €18 δισ. κατά μέσο όρο σε €11,2 δισ. Ακολουθούν τα καύσιμα με πτώση 16,3%, τα λάδια και λίπη με 11,0% και τα ποτά και ο καπνός με 8,0%. Μείωση, πάντως, καταγράφεται σε όλες τις κατηγορίες προϊόντων.

Τι δείχνουν τα νούμερα

Έναν χρόνο μετά, το συμπέρασμα είναι διπλό. Πρώτον, οι δασμοί λειτούργησαν όπως αναμενόταν: λιγότερα ευρωπαϊκά εμπορεύματα φτάνουν στις ΗΠΑ και περισσότερα αμερικανικά έρχονται στην Ευρώπη. Δεύτερον, το κόστος δεν κατανέμεται ομοιόμορφα. Η Ελλάδα διατήρησε την αξία των εξαγωγών της χάνοντας όγκο — ένα μείγμα που ευνοεί τα προϊόντα υψηλής αξίας και πλήττει τα ογκώδη. Η ΕΕ συνολικά δεν είχε αυτή την πολυτέλεια.

Ο νέος συντελεστή διαμορφώνεται στο 10%, και μένει να δούμε πως θα διαμορφωθεί το εμπόριο υπό τις νέες συνθήκες.

Η ανάλυση σε αυτό το άρθρο έγινε με τη βοήθεια της νέας μας πλατφόρμας, Greece in Figures PRO. Δοκιμάστε την εδώ.